Voorbeeldrapport · Denemarken
Mestcluster naar Deens model, groen gas
Bedrijfssituatie
Denemarken · Centrale biogasinstallaties en coöperaties. Deze centrale installatie verwerkt gescheiden ingezameld organisch afval. Leveringscontracten, verwerkingstarieven en transport bepalen de businesscase.
Uitgangspunten voor de bedrijfsvoering
- Drijfmest melkvee: 108.000 t/jaar · DM: 8,5 % · 12 maanden · Uitrijden op eigen grond · Aangevoerd van een andere locatie: 8 km · Inkoopprijs / poorttarief: 0 DKK/t
- Varkensdrijfmest: 14.250 t/jaar · DM: 5,5 % · 12 maanden · Uitrijden op eigen grond · Aangevoerd van een andere locatie: 10 km · Inkoopprijs / poorttarief: 0 DKK/t
- Gescheiden ingezamelde voedselresten: 30.000 t/jaar · DM: 24 % · 12 maanden · Anders / weet niet · Aangevoerd van een andere locatie: 30 km · Inkoopprijs / poorttarief: -220 DKK/t
- Stroom: 1.500.000 kWh/jr · Stroomprijs op uw factuur (indien bekend): 0,97 DKK/kWh
- Geen warmte nodig
- Grond beschikbaar voor uitrijden van digestaat: 6.000 ha · Afstand tot het gasnet (voor groen gas): 2 km
- Bestaand mestbassin / opslag dat kan worden afgedekt: 100.000 m³
- Netaansluiting? Ja
Wat te controleren
Dit zijn aannames van een quickscan, geen onafhankelijk gevalideerde nauwkeurigheidsgrenzen. Controleer vóór een investeringsbesluit BMP, leveringsomvang, netaansluiting en afnamevoorwaarden.
Mogelijk onder voorwaarden
Het kan renderen, maar alleen als aan de belangrijkste voorwaarden is voldaan — bevestig ze in een haalbaarheidsstudie.
- NCW basis positief (€ 4,3 mln.), terugverdientijd ≈ 7,5 jr.
- NCW in het voorzichtige scenario is negatief (-€ 14 mln.) — gevoelig voor de belangrijkste aannames.
Grootste voordeel — “verkoop groen gas”: ≈ 91% van alle opbrengsten en besparingen.
- → Stel langjarige afname van warmte en stroom zeker; vergelijk de CAPEX met 3–5 leveranciers.
Subsidies en vergoedingen niet meegenomen in het oordeel. Quickscan, geen technisch ontwerp.
Hoe stevig is dit antwoord?
Grijze zone: het antwoord kantelt tussen het voorzichtige en het optimistische scenario. Controleer vóór een haalbaarheidsstudie eerst:
NCW: voorzichtig -€ 14 mln. · basis € 4,3 mln. · optimistisch € 21 mln.
Het voorzichtige scenario stapelt alle ongunstige aannames tegelijk: een stresstest, niet de waarschijnlijke uitkomst. In 160 waarschijnlijke combinaties was de NCW positief in 77% van de gevallen.
- Laboratoriumtest van de methaanopbrengst (BMP) · CH₄ −20% (-€ 5,6 mln.)
- Leg de aanvoer van reststromen contractueel vast · Potentieel reststromen −20% (-€ 5,5 mln.)
- Een afnameaanbod voor groen gas vragen · Energieprijzen −20% (-€ 4,8 mln.)
Dit zijn aannames van een quickscan, geen onafhankelijk gevalideerde nauwkeurigheidsgrenzen. Controleer vóór een investeringsbesluit BMP, leveringsomvang, netaansluiting en afnamevoorwaarden.
Voor een financierbare schatting (±15%)
- Laboratoriumtest van het methaanpotentieel (BMP) van 2–3 monsters — ≈ € 300–800 per monster
- 2–3 leveranciersoffertes voor de installatie
- Aansluitvoorwaarden van de netbeheerder (stroom of gas)
- Intentieverklaringen voor de levering van reststromen en de afname van warmte, stroom of groen gas
- Daarna een haalbaarheidsstudie met vergunningen en financiering (±15%)
Kerncijfers
Bandbreedtes: voorzichtig — basis — optimistisch. We tonen geen schijnprecisie.
Economie
Reststromen en energie
Hoe betrouwbaar deze cijfers zijn
Gemiddeld · 72/100- Onderbouwd met uw gegevens en onze bronnen72
- Kunt u nog aanvullen+18
- Vraagt om een haalbaarheidsstudie (lab, offertes, contracten)10
72/100: hoeveel van wat een quickscan over dit project kan weten, rust op uw gegevens en actuele bronnen. Een ontbrekend gegeven kost meer punten naarmate het uw uitkomst nog sterker kan veranderen.
Wat u kunt aanvullen
- Grootste effectLaboratoriumwaarden voor DS, VS en BMP van elke reststroomGroot effectLaat een monster analyseren: DS en VS binnen enkele dagen, BMP binnen enkele wekenWaarden gelijk aan de typische waarden in het formulier tellen niet als labuitslag.+12
- Minstens één prijs die deze route beïnvloedt, berust op een niet-bevestigde marktbenadering of op niet-gecontracteerde afname — bevestig het toepasselijke tarief of het contract met de afnemer+6
Met alles ingevuld: tot 90/100
Hoog vereist geverifieerde laboratorium- en projectdocumenten; een screening stopt daarom bij 90/100.
- Dierlijke bijproducten (categorie 3) → pasteurisatie en veterinaire goedkeuring vereist.
- “drijfmest van melkvee”: logistiek neemt 47% van de energiewaarde in beslag — grensgeval.
- “varkensdrijfmest”: transport over 10 km verbruikt ≈59% van de energiewaarde — bouw de installatie bij de bron (vuistregel: ≤ 7 km).
- Het Deense model is gecentraliseerd: tientallen bedrijven leveren aan één grote groengasinstallatie; WKK op één bedrijf komt zelden voor.
Actieplan: wat het project sterker zou maken
Wijzigingen die met hetzelfde model op dit project zijn getest. Break-evenwaarden tonen hoe ver elke wijziging moet gaan; de aannames van de scenario’s zijn inschattingen met betrouwbaarheid LOW, te vervangen door offertes.
- De terugverdientijd in het basisscenario is 7,5 jr; die moet hoogstens 6,5 jr zijn.
- Ook in het voorzichtige scenario moet het project winstgevend blijven (NCW daar: -€ 14 mln.).
| Wijziging | Oordeel | NCW (basis) | Δ NCW | Break-evenpunt |
|---|---|---|---|---|
Restwarmte verkopen Een afnemer die het hele jaar warmte afneemt (drogen, proceswarmte, kas of warmtenet) voor ≈ 9.800 MWh per jaar, gewaardeerd op ≈ DKK 0,639 per kWh. | Mogelijk onder voorwaarden WKK (stroom + warmte) | € 6,2 mln. | +€ 1,9 mln. | warmte ≥ DKK 0,503 per kWh |
Wat eerst controleren
Invoer gerangschikt naar de waarde van exacte kennis vóór het besluit (verwachte waarde van perfecte informatie). Elke bandbreedte afzonderlijk getest; wat u al invoerde staat er niet bij.
| Controleren | NCW over de plausibele bandbreedte | Waarde van weten |
|---|---|---|
| Leg de aanvoer van reststromen contractueel vastkan het antwoord veranderen | -€ 4 mln. … € 4,3 mln. | € 320K |
| Een afnameaanbod voor groen gas vragenkan het antwoord veranderen | -€ 1,7 mln. … € 14 mln. | € 16K |
| Leveranciersoffertes voor de installatie vragenkan het antwoord veranderen | -€ 500K … € 9,1 mln. | € 880 |
| Leg prijzen van reststromen en poorttarieven contractueel vast | € 1,8 mln. … € 6,7 mln. | — |
| De marktprijs controleren | € 2,2 mln. … € 5,5 mln. | — |
| De bemestingswaarde van het digestaat controleren | € 3,8 mln. … € 5 mln. | — |
Zo controleert u het: Leg de aanvoer van reststromen contractueel vast
- Noteer elke reststroom die u niet zelf produceert: leverancier, ton per maand, seizoen en looptijd van het contract.
- Vraag intentieverklaringen of contracten voor minstens de looptijd van de lening en dimensioneer de installatie op het getekende, niet het beloofde tonnage.
Verzoek om een leveringscontract voor reststromen Locatie: Denemarken. Een biogasinstallatie zou afnemen: - drijfmest van melkvee: 110.000 t/jaar, DS ≈ 8,5 % - varkensdrijfmest: 14.000 t/jaar, DS ≈ 5,5 % - gescheiden ingezamelde voedselresten: 30.000 t/jaar, DS ≈ 24,0 % Wilt u bevestigen hoeveel ton per maand u kunt leveren, het drogestofgehalte, het leveringsseizoen, de prijs of het poorttarief per ton met indexatie, en de termijn waarvoor u zich kunt vastleggen?
Vul het daarna in bij: Stap reststromen: hoeveelheid en prijs van elke aangevoerde reststroom
Zo controleert u het: Een afnameaanbod voor groen gas vragen
- Vraag twee of drie groengashandelaren of gasleveranciers om een offerte zonder staatssteun.
- Vraag de gasnetbeheerder naar het invoedingspunt, de druk en de aansluitkosten.
Offerteaanvraag voor afname van groen gas Locatie: Denemarken. Verwachte opbrengst ≈ 440 Nm³/h, ≈ 42.000 MWh (HHV) per jaar; ≈ 56% van de organische stof uit mest (relevant voor certificering). Graag een prijs per MWh (HHV) zonder staatssteun, indexatie en looptijd, en vermeld of herkomstgaranties of duurzaamheidscertificaten zijn inbegrepen of extra worden berekend.
Vul het daarna in bij: Stap energie: groengasprijs die een afnemer biedt
Zo controleert u het: Leveranciersoffertes voor de installatie vragen
- Stuur dezelfde aanvraag naar minstens drie leveranciers.
- Vergelijk gelijk met gelijk: omvang, uitsluitingen, gegarandeerde gasopbrengst, eigen stroomverbruik, beschikbaarheid en de prijs van het O&M-contract.
Offerteaanvraag: biogasinstallatie als turnkey project Locatie: Denemarken. Reststromen (screeningswaarden, te bevestigen): - drijfmest van melkvee: 110.000 t/jaar, DS ≈ 8,5 % - varkensdrijfmest: 14.000 t/jaar, DS ≈ 5,5 % - gescheiden ingezamelde voedselresten: 30.000 t/jaar, DS ≈ 24,0 % Ontwerpbasis uit de screening: ruw biogas ≈ 820 Nm³/h bij ≈ 58% CH₄; werkvolume van de vergister ≈ 13.000 m³; membraanopwerking ≈ 440 Nm³/h groen gas (≈ 820 Nm³/h ruw gas); nieuwe digestaatopslag ≈ 0 m³. Graag een turnkey-offerte voor: toevoer, vergister(s), gassysteem met fakkel en ontzwaveling, de hierboven genoemde gasgebruiksapparatuur, elektrisch en I&C, civiele werken, engineering en inbedrijfstelling. Vermeld de uitsluitingen (netaansluiting, vergunningen, grond, digestaatopslag indien apart). Vermeld de gegarandeerde gasopbrengst, het eigen stroom- en warmteverbruik, de beschikbaarheid en de prijs van een volledig O&M-contract.
Vul het daarna in bij: Stap 3, “Optioneel: contracten en financiering”: leveranciersofferte en de technologie daarvan
Zo controleert u het: Leg prijzen van reststromen en poorttarieven contractueel vast
- Noteer voor elke ingekochte reststroom en elk poorttarief de huidige prijs en de bandbreedte over de afgelopen drie jaar.
- Leg prijzen of poorttarieven met indexatie vast voor de looptijd van de lening en controleer of het plan ook rendeert bij 25 % slechtere prijzen.
Verzoek om een leveringscontract voor reststromen Locatie: Denemarken. Een biogasinstallatie zou afnemen: - drijfmest van melkvee: 110.000 t/jaar, DS ≈ 8,5 % - varkensdrijfmest: 14.000 t/jaar, DS ≈ 5,5 % - gescheiden ingezamelde voedselresten: 30.000 t/jaar, DS ≈ 24,0 % Wilt u bevestigen hoeveel ton per maand u kunt leveren, het drogestofgehalte, het leveringsseizoen, de prijs of het poorttarief per ton met indexatie, en de termijn waarvoor u zich kunt vastleggen?
Vul het daarna in bij: Stap reststromen: hoeveelheid en prijs van elke aangevoerde reststroom
Zo controleert u het: De marktprijs controleren
- Controleer de officiële bron die bij deze prijs in de marktgegevenstabel staat en vergelijk die met uw eigen contract.
Vul het daarna in bij: Stap energie: uw eigen prijs, als u een contract heeft
Zo controleert u het: De bemestingswaarde van het digestaat controleren
- Vraag buurbedrijven wat zij per ton digestaat zouden betalen, franco en uitgereden.
- Toets het beschikbare areaal voor uitrijden aan de stikstofnorm.
Vul het daarna in bij: Stap locatie: beschikbaar areaal voor digestaat
Break-evenprijzen
Elke waarde afzonderlijk brengt de NCW van het basisscenario op nul; de rest blijft zoals berekend.
Kansbereik (Monte Carlo)
160 trekkingen van de scenariogrootheden (opbrengst, droge stof, CAPEX, prijzen, warmtegebruik, draaiuren…). Energie- en groengasprijzen bewegen samen, de rest onafhankelijk. Geen voorspelling: het toont hoe vaak het project positief blijft als niet alle onzekerheden tegelijk tegenvallen.
Voor dit type project is er nog geen toets aan de praktijk: we hebben geen open gegevens van vergelijkbare installaties in bedrijf. De bandbreedte hierboven toont alleen de onzekerheid van het model zelf; bevestig eerst de gasopbrengst met een labtest (BMP) of een proefinstallatie.
Wat de businesscase kan breken
Elke stresstest afzonderlijk toegepast op het basisscenario.
Verandering NCW t.o.v. basis, € (basis: 4,3 mln.)
- CH₄ −20%-5,6 mln.
- Potentieel reststromen −20%-5,5 mln.
- Energieprijzen −20%-4,8 mln.
- Transport van reststromen +50%-3,9 mln.
- CAPEX +20%-3,2 mln.
- Onderhoud +30%-990K
- Benutte warmte (economisch) −50%0
- WKK-stilstand +10 pp0
Teken van de NCW wisselt bij: CH₄ −20%; Potentieel reststromen −20%; Energieprijzen −20%.
Scenario's
Route: Groen gas. Scenario's combineren samenhangende aannames (lagere opbrengst gaat samen met hogere investering).
- Opbrengsten + besparingen / jaar€ 3 mln.
- Groen gas2,7 mln.
- Extra waarde van digestaat260K
- Exploitatiekosten / jaar€ 1,4 mln.
- Transport van reststromen690K
- Ingekochte elektriciteit430K
- Afvoer van zeefresten uit voorbehandeling300K
- Personeel190K
- Bedrijfsresultaat vóór afschrijvingen (EBITDA)€ 1,6 mln.
| Scenario's | Voorzichtig | Basis | Optimistisch |
|---|---|---|---|
| Biogas, 1.000 Nm³/jaar | 5.894,5 | 7.493,6 | 8.093,1 |
| Investering (CAPEX) | € 14 mln. | € 12 mln. | € 11 mln. |
| Exploitatiekosten / jaar | € 1,6 mln. | € 1,4 mln. | € 1,2 mln. |
| Opbrengsten + besparingen / jaar | € 1,8 mln. | € 3 mln. | € 4,3 mln. |
| Bedrijfsresultaat vóór afschrijvingen (EBITDA) | € 140K | € 1,6 mln. | € 3 mln. |
| Eenvoudige terugverdientijd | > 25 jr | 7,5 jr | 3,6 jr |
| Verdisconteerde terugverdientijd | geen terugverdientijd | 10,3 jr | 4,5 jr |
| NCW | -€ 14 mln. | € 4,3 mln. | € 21 mln. |
| IRR | -22,5% | 10,6% | 26,6% |
| DSCR (min.) | 0,1 | 1,7 | 3,5 |
Vóór belasting, nominaal in EUR, horizon 15 jaar, disconteringsvoet van het land of uw eigen; een eerste schatting, geen financierbare haalbaarheidsstudie. DSCR = EBITDA ÷ schuldendienst bij 65% vreemd vermogen (zonder belastingen).
Routes voor biogasbenutting vergeleken
Basisscenario. Het model kiest de route met de beste NCW onder de technisch zinvolle opties.
| Route | CAPEX | EBITDA / jaar | Terugverdientijd | NCW (basis) | NCW laag…hoog |
|---|---|---|---|---|---|
| WKK (stroom + warmte) | € 11 mln. | € 860K | 12,7 jr | -€ 2,3 mln. | -€ 13 mln. … € 3,1 mln. |
| Ketel (alleen warmte) | € 7,8 mln. | -€ 570K | geen terugverdientijd | -€ 14 mln. | -€ 20 mln. … -€ 12 mln. |
| Groen gas gekozen | € 12 mln. | € 1,6 mln. | 7,5 jr | € 4,3 mln. | -€ 14 mln. … € 21 mln. |
- Een WKK rendeert als u de stroom zelf gebruikt en de warmte echt wordt benut.
- Groen gas: ruw biogas ≈ 815 Nm³/h. De kleinste opwerkingsinstallaties verwerken ≈ 50–100 Nm³/h en de kosten per Nm³ dalen sterk met de omvang, dus een kleine installatie betaalt per eenheid gas veel meer.
Installatiegrootte
Dezelfde mix van reststromen in andere hoeveelheden; het model dimensioneert elke optie opnieuw. Extra reststromen op uw voorwaarden (prijs, transport, vermeden afvoer); CAPEX is de modelschatting, niet uw offerte.
| Omvang | t/jaar | Beste optie | kWe | CAPEX | NCW (basis) |
|---|---|---|---|---|---|
| × 0,5 | 76.000 | Groen gas | 965 | € 7,4 mln. | € 640K |
| × 0,75 | 110.000 | Groen gas | 1.448 | € 9,7 mln. | € 2,5 mln. |
| × 1 uw invoer | 150.000 | Groen gas | 1.930 | € 12 mln. | € 4,3 mln. |
| × 1,5 | 230.000 | Groen gas | 2.896 | € 16 mln. | € 7,5 mln. |
| × 2 | 300.000 | Groen gas | 3.861 | € 21 mln. | € 9,7 mln. |
| × 3 | 460.000 | Groen gas | 5.791 | € 36 mln. | € 5,6 mln. |
Nationale subsidieregelingen — aparte scenario's
Niet in het oordeel: vergoedingen worden verlaagd, tenders mislukken, openstellingsrondes sluiten. Status en bron bij elke regeling.
Geen berekenbare steun voor nieuwe projecten — zie het overzicht van het land
Voor dit land is geen regeling voor nieuwe projecten gemodelleerd.
Oude biogaspremies zijn sinds 2020 gesloten voor nieuwe installaties; de door de EU goedgekeurde aanbesteding voor groen gas (premie van 20 jaar) is niet gehouden, dus er is geen route voor nieuwe kleine installaties.
Subsidie verandert het oordeel nooit. Elke berekening is vóór belasting, op de gepubliceerde voorwaarden en gaat uit van toekenning; ze bevestigt niet dat u in aanmerking komt en belooft geen financiering.
Waar de energie heen gaat
Geproduceerde warmte ≠ benutte warmte. Warmte zonder afnemer is geen opbrengst.
86/100
Van elke 100 kWh energie in het methaan worden er 86 een product dat geld oplevert of ingekochte energie vervangt.
100% = 44.000 MWh methaanenergie per jaar (LHV), basisscenario. Alle cijfers in dit blok berekent het model uit uw gegevens.
Stroom voor stroom
BerekendLevert geld op
- Groen gas38.000 MWh 86%
Eigen verbruik installatie
- Verwarming van de vergister4.500 MWh 10%
Verliezen
- Omzettingsverliezen (motor, ketel)500 MWh 1%
- Methaanslip bij opwaardering270 MWh 0,6%
- Methaanlekken650 MWh 2%
Wat dit betekent voor het project
- De installatie koopt 3.300 MWh stroom per jaar in (opwaardering, pompen, mixers). Dat zijn bedrijfskosten buiten de methaanbalans.
- Methaanlekken zijn in het basisscenario 2% van de productie: gemiste inkomsten en een broeikasgas. Gasdichte opslag van digestaat en regelmatige lekcontroles houden ze laag.
Waar de cijfers op rusten
- Methaanlekken, basisscenario
- 2%Aanname
- Hoofdproduct, voorzichtig – optimistisch
- 2,9 mln. – 4,3 mln. Nm³Berekend
Seizoen: wat de vergister zelf nodig heeft
In januari vraagt de verwarming van de vergister warmte gelijk aan 12% van de methaanenergie van die maand, in juli 9%.
Januari: methaanenergie 3.600 MWh · verwarming vergister 430 MWh (12%) · warmte voor een afnemer 0 MWh
- Methaanenergie van de maand
- Verwarming van de vergister
Zo werkt het: van reststromen tot producten
- Reststromen150.000 t/jaar
- Biogas7,5 mln. Nm³/jaar
- Gas naar het net3,9 mln. Nm³
- Benutte warmte0 MWh
- Digestaat140.000 t/jaar
- Geproduceerde warmte (bruto)
- 4.503 MWh
- Warmtevraag vergister
- 4.503 MWh
- Benutte warmte (economisch)
- 0 MWh van 0
- Stroom: eigen gebruik / verkoop
- 0 / 0 MWh
Klimaatbalans (methode EU RED)
Standaardwaarden van de EU-richtlijn hernieuwbare energie voor uw mix, digestaatopslag en route. Los van het oordeel; buiten de EU een indicatieve maatstaf. Credits worden alleen gewaardeerd in subsidiescenario’s met een officieel mechanisme.
- Voldoet aan het RED-minimum.
- RED-duurzaamheidscriteria zijn van toepassing (thermisch ingangsvermogen ≥ 2 MW).
Scores per dimensie
Geen magisch getal. De totaalscore komt met uitleg.
- Energie-equivalent ≈ 1930 kWe (schaalscore 100/100)
- Energie van de reststromen ≈ 286 kWh aan methaan per ton (score 54/100)
- Reststromen beschikbaar 12 van de 12 maanden
- Logistiek neemt tot 59% van de energiewaarde van de reststromen in beslag
- Groen gas: ruw biogas ≈ 815 Nm³/h (gemiddelde EU-installatie ≈ 483 Nm³/h)
- ≈ 2 km tot het gasnet
- Geen kritieke locatiebeperkingen gevonden op basis van uw antwoorden
- ABP-pasteurisatie voegt complexiteit toe
- Eenvoudige terugverdientijd in het basisscenario ≈ 7,5 jaar
- Aantal en gewicht van vergunnings- en regelgevingsstappen: 17 punten (meer = zwaarder)
- Verwacht methaanverlies 2,1% (goede praktijk ≤ 2%)
- Gewogen: economie 30%, reststromen 20%, energie 15%, techniek 10%, locatie 10%, regelgeving 7,5%, milieu 7,5%.
- Sterkst: Locatie en logistiek (100); zwakst: Complexiteit regelgeving (46).
Details van de berekening
Reststromen & logistiek
| Stroom | t/jaar | DS, % | Nm³ CH₄/t | Logistiek / energie | Max. afstand |
|---|---|---|---|---|---|
| Drijfmest melkveeaangevoerd 8 km | 108.000 | 8,5 | 13,6 | 47% | ≈ 9 km |
| Varkensdrijfmestaangevoerd 10 km | 14.250 | 5,5 | 12,3 | 59% | ≈ 7 km |
| Gescheiden ingezamelde voedselrestenaangevoerd 30 km | 30.000 | 24 | 90,8 | 11% | ≈ 160 km |
Max. afstand = waar transport de helft van de energiewaarde van een ton opeet. Energiearme stromen (drijfmest) horen naast de installatie.
Techniek & vergister
Natte mesofiele vergisting (CSTR)
Verticale CSTR met mechanische menging en een membraangashouder
- Werkvolume
- ≈ 13.000 m³
- Verblijftijd
- 30 dagen
- Organische belasting
- 3,1 kg VS/(m³·d)
- Digestaatopslag
- ≈ 71.000 m³
- Droge stof 11,3%: een vloeibaar mengsel dat geschikt is voor natte mesofiele vergisting.
- Continue toevoer — continu bedrijf geeft stabiel gas en de eenvoudigste regeling.
- Mesofiel (≈38 °C): robuuster, minder warmte en minder complexiteit. Thermofiel (≈52 °C) alleen als het voordeel opweegt tegen de complexiteit — op deze schaal zelden.
- Tweetraps opzet (hoofd- en navergister) voor stabiliteit bij vetten of grotere stromen.
- Aparte pasteurisatie (70 °C / 1 h) vóór een mesofiele vergister, in plaats van thermofiel bedrijf
Klimaat: Central Jutland (Herning), gemiddeld 9 °C, ≈ 3.269 graaddagen. Dichtstbijzijnde klimaatanalogen: Copenhagen (DK) (Δ 0,9 °C), Munich (DE, Bavaria) (Δ 2,1 °C), Salzburg (AT) (Δ 2,1 °C).
Maandelijkse energiebalans
Basisgeval, gekozen route. Gasenergie is de bruikbare methaanenergie (onderwaarde, LHV) na verliezen.
| Maand | Reststromen, t | Gasenergie, MWh | Vergisterwarmte, MWh | Benutte warmte, MWh | Netto-elektriciteit, MWh |
|---|---|---|---|---|---|
| jan | 12.922 | 3.641 | 426 | 0 | 0 |
| feb | 11.776 | 3.318 | 388 | 0 | 0 |
| mrt | 12.922 | 3.641 | 425 | 0 | 0 |
| apr | 12.505 | 3.523 | 387 | 0 | 0 |
| mei | 12.922 | 3.641 | 364 | 0 | 0 |
| jun | 12.505 | 3.523 | 324 | 0 | 0 |
| jul | 12.922 | 3.641 | 327 | 0 | 0 |
| aug | 12.922 | 3.641 | 327 | 0 | 0 |
| sep | 12.505 | 3.523 | 334 | 0 | 0 |
| okt | 12.922 | 3.641 | 377 | 0 | 0 |
| nov | 12.505 | 3.523 | 399 | 0 | 0 |
| dec | 12.922 | 3.641 | 425 | 0 | 0 |
| Σ | 152.250 | 42.899 | 4.503 | 0 | 0 |
CAPEX, OPEX, opbrengsten (basisscenario)
| Vergister | 1,7 mln. |
| Afdekking bestaande opslag | 1,5 mln. |
| Ontvangst en voorbehandeling van reststromen | 1,6 mln. |
| Hygiënisatie (70 °C / 1 h) | 230K |
| Gasopvang en gasreiniging | 130K |
| Opwerking | 2,7 mln. |
| Invoeding in het gasnet | 360K |
| Gasleiding | 420K |
| Ketel (alleen warmte) | 84K |
| Elektrotechniek en besturing | 520K |
| Leidingwerk | 350K |
| Civiele werken | 520K |
| Netaansluiting | 10K |
| Ontwerp en vergunningen | 800K |
| Onvoorzien | 1,1 mln. |
| Totaal | 12 mln. |
| Personeel | 190K |
| Onderhoud | 190K |
| Onderhoud (opwerking) | 110K |
| Verzekering | 60K |
| Analyses en monitoring | 5K |
| Inkoop van reststromen minus poorttarieven | -840K |
| Transport van reststromen | 690K |
| Afvoer van zeefresten uit voorbehandeling | 300K |
| Beheer van digestaat | 120K |
| Ingekochte elektriciteit | 430K |
| Certificering en balancering | 120K |
| Totaal | 1,4 mln. |
| Groen gas | 2,7 mln. |
| Extra waarde van digestaat | 260K |
| Totaal | 3 mln. |
De eenheidskosten zijn ramingen. Vervang ze door offertes van leveranciers.
Digestaat: waarde of last
Status: waarde · 142.939 t/jaar · stikstof ≈ 695.724 kg/jaar · benodigde grond ≈ 1.280 ha (beschikbaar 6.000 ha).
Extra meststofwaarde € 260K/jaar, afzetkosten € 120K/jaar, netto € 150K/jaar.
- Digestaat uit aangeleverde mest wordt verondersteld terug te gaan naar de leverende bedrijven (het terugvoertransport zit in de transportkosten). Leg dit vast in de leveringscontracten; als bedrijven dit weigeren, heeft de installatie een eigen afzetkanaal nodig.
- Digestaatopslag voor 6 maanden voor het gesloten uitrijseizoen; houd ≈ 150 dagen (inclusief de vergister) gasdicht, anders gaan methaan en stikstof verloren.
- Breng uit door injectie of sleepslang (niet met spatplaat): minder geur- en ammoniakverlies.
Methaanverliezen & klimaat
Verwachte verliezen: 2,1% van het geproduceerde methaan (bandbreedte 1,1% – 3,6%) ≈ 1.784 t CO₂-eq/jaar; vermeden fossiele uitstoot ≈ 7.601 t CO₂/jaar. Verliezen ten opzichte van de winst: 23%.
- Verwacht verlies van 2,1% ligt boven de goede praktijk (2%): reserveer budget voor monitoring.
- Gasdichte afdekkingen op de vergister en de digestaatopslag (ook lagune-afdekkingen) — de belangrijkste maatregel.
- Lekdetectie en -reparatie (LDAR): optische gasbeeldvorming of tracermethode minstens jaarlijks, plus een acceptatietest na de bouw.
- Continue bewaking van de gashouderdruk; een stand-byfakkel in plaats van ontluchten.
- WKK met oxidatiekatalysator en afstelling om methaanslip te beperken.
Vermeden emissies uit open mestopslag worden niet meegeteld (behoudend).
Vergunningen & regelgeving (indicatief)
Complexiteit: hoog. “Te verifiëren” betekent dat een lokale jurist of ingenieur het punt tijdens de haalbaarheidsstudie moet bevestigen.
- Omgevingsvergunning (bouwen en milieu); m.e.r.-beoordeling (Richtlijn 2011/92/EU zoals omgezet)Nieuwe installatie · inspanning: gemiddeld · te verifiëren
- Vergunning op grond van de richtlijn industriële emissies (2010/75/EU) — anaerobe vergisting van afval boven ca. 100 t/dagDoorvoer boven de IED-drempel · inspanning: hoog · te verifiëren
- Nitraatrichtlijn (91/676/EEG): 170 kg N/ha uit dierlijke meststoffen in kwetsbare zones; gesloten uitrijperiodesDigestaat wordt op het land uitgereden · inspanning: gemiddeld · bevestigd
- Indeling van explosiegevaarlijke zones volgens ATEX (richtlijnen 2014/34/EU, 1999/92/EG)Methaan in de gasfase · inspanning: gemiddeld · bevestigd
- Duurzaamheids- en broeikasgascertificering onder RED III (bijv. ISCC EU / REDcert) en herkomstgaranties voor groen gasGroen gas wordt verkocht als hernieuwbaar product · inspanning: gemiddeld · bevestigd
- Invoeding in het gasnet: aanvraag voor aansluiting, specificatie van de gaskwaliteit, meting (TSO/DSO)Invoeding in het net · inspanning: hoog · te verifiëren
- Goedkeuring voor dierlijke bijproducten: pasteurisatie 70 °C / 1 h (categorie 3) of druksterilisatie (categorie 2), veterinaire registratieSlacht-, zuivel- en voedselresten in het mengsel · inspanning: hoog · te verifiëren
Veiligheid (risicoregister)
- Methaan: explosie en brand (ontvlambaar bereik ≈ 5–15% in lucht) hoog
- Indeling van explosiegevaarlijke zones (ATEX/IECEx of nationaal) en geschikte apparatuur
- Vaste gasdetectoren in de WKK-ruimte en nabij tanks
- Vlamdoorslagbeveiligingen, overdruk- en onderdrukbeveiliging, veiligheidsfakkel
- Beheersing van ontstekingsbronnen en vergunningen voor heet werk
- Waterstofsulfide (H₂S): acute giftigheid, corrosie hoog
- Biologische of chemische ontzwaveling van het biogas
- Persoonlijke H₂S-meters; niet alleen werken
- H₂S-meting vóór de WKK (bescherming van de motor)
- Besloten ruimten (vergister, opslag, putten): verstikking, giftige gassen hoog
- Toegang alleen met vergunning, ventilatie en een wacht
- Ademluchttoestel voor redding
- Over- en onderdruk: scheuren van het membraandak, vervorming van de tank gemiddeld
- Vloeistofafsluitingen en overdrukkleppen die naar een veilige plek ontluchten
- Niveau- en drukmeters van de gashouder
- WKK: koolmonoxide, brand, hoge temperaturen gemiddeld
- Ventilatie van de WKK-ruimte, CO-detectoren
- Noodstop, brandbestrijding
- Biologische risico's: ziekteverwekkers in dierlijke bijproducten en voedselafval hoogVoorwaarde: Dierlijke bijproducten / voedselafval in het mengsel
- Pasteurisatie 70 °C / 1 h (categorie 3) met bewaking van tijd en temperatuur
- Gescheiden vuile en schone zones, ontsmetting van voertuigen
- Veterinair toezicht en traceerbaarheid
- Bodem- en waterverontreiniging: lekkage van drijfmest of digestaat, overloop van de lagune hoog
- Keerwand afgestemd op de grootste tank
- Niveausensoren en een plan voor het opvangen van lekkages
- Digestaatopslag die het gesloten uitrijseizoen overbrugt
De software vervangt NIET een gekwalificeerde procesingenieur en een ingenieur voor procesveiligheid. Elk definitief engineeringontwerp, elke indeling van explosiegevaarlijke zones en elk programma voor veilig bedrijf moet door een deskundige worden beoordeeld.
Gebruikte aannames (165)
Elk getal heeft een bron, datum, land en betrouwbaarheid, en is gelabeld als FACT / ASSUMPTION / CALCULATION / ESTIMATE. Volledig register: →
- Steun: Oude biogaspremies zijn sinds 2020 gesloten voor nieuwe installaties; de door de EU goedgekeurde aanbesteding voor groen gas (premie van 20 jaar) is niet gehouden, dus er is geen route voor nieuwe kleine installaties.
- Het Deense model is gecentraliseerd: tientallen bedrijven leveren aan één grote groengasinstallatie; WKK op één bedrijf komt zelden voor.
- Het oordeel sluit subsidies uit; nationale steun wordt als afzonderlijke gevallen getoond.
- Dit is een voorlopige beoordeling (screening) — geen gedetailleerd engineeringontwerp en geen commerciële offerte.
- Financiële resultaten zijn projectkasstromen vóór belasting. Afschrijvingen, inkomstenbelasting, werkkapitaal, financieringskosten en gedetailleerde kredietvoorwaarden zijn niet gemodelleerd; de DSCR is een op EBITDA gebaseerde screeningsratio, geen CFADS van de geldverstrekker.
- Parametergrenzen worden afzonderlijk getest met het toepasselijke markt- en CAPEX-bewijs. Deze engineering- of tariefbereiken zijn geen statistische betrouwbaarheidsintervallen en vervangen geen leveranciersoffertes of klantfacturen.
Wat de businesscase kan breken
Elke stresstest afzonderlijk toegepast op het basisscenario.
- biomethane: local CAPEX factor
- 0,728 … 1,352 —
- NCW laag…hoog: -€ 500K … € 9,1 mln.
- Discount rate (nominal, pre-tax, EUR-equivalent, incl. country risk)
- 0,05 … 0,08 —
- NCW laag…hoog: € 2,2 mln. … € 5,5 mln.
- Mineral potassium price
- 0,713 … 0,8099 EUR/kg K₂O
- NCW laag…hoog: € 4,3 mln. … € 4,3 mln.
- Mineral nitrogen price
- 1,045 … 1,818 EUR/kg N
- NCW laag…hoog: € 3,8 mln. … € 5 mln.
- Mineral phosphorus price
- 1,419 … 1,847 EUR/kg P₂O₅
- NCW laag…hoog: € 4,2 mln. … € 4,3 mln.
Elk getal heeft een bron, datum, land en betrouwbaarheid, en is gelabeld als FACT / ASSUMPTION / CALCULATION / ESTIMATE. Volledig register:
- Biomethane price without support, base: 0,6925 EUR/Nm³ · CALCULATED_VALUE · LOW
- CALCULATION: TTF 46.49 €/MWh HHV × 1.11 HHV/LHV + 20 €/MWh LHV green-gas premium (engineering assumption, no official GO price); World Bank Pink Sheet (2026-10-02), Natural gas Europe (TTF), mean Q4 2025 – Q3 2026 15.25 $/mmbtu GCV ÷ 0.2931 MWh/mmbtu at 1.1193 USD/EUR; × 9.6709 kWh LHV/Nm³. No guaranteed offtake or certificate eligibility.
- 2025-10 / 2026-09 · checked 2026-11-11 · Grid-injected biomethane, HHV prices converted to LHV; without feed-in tariffs, quotas or tax relief
- WITHIN_REVIEW_WINDOW: Within the 400-day review policy; applicability and latest publication must still be checked
- biomethane: local CAPEX factor: 1,04 — · CALCULATED_VALUE · MEDIUM
- 0.72 traded equipment + 0.28 × local/German labour cost (36.2/31.5 €/h); split after DBFZ/Fraunhofer 2024; supplier quotes needed
- ASSUMPTION: Engineering estimate or reconstructed cost; a recent review date does not establish current market validity
- Debt interest rate (EUR-equivalent): 0,045 — · CALCULATED_VALUE · MEDIUM
- Discount rate − 1.5 pp (senior debt is cheaper than blended project capital); consistent with ECB MIR corporate loan rates + project margin; a bank term sheet replaces this
- WITHIN_REVIEW_WINDOW: Within the 400-day review policy; applicability and latest publication must still be checked
- Debt share for DSCR test: 0,65 — · ENGINEERING_ASSUMPTION · MEDIUM
- Typical agri / project lending (KfW, EBRD, IFC practice)
- ASSUMPTION: Engineering estimate or reconstructed cost; a recent review date does not establish current market validity
- Debt tenor: 10 a · ENGINEERING_ASSUMPTION · MEDIUM
- Typical
- ASSUMPTION: Engineering estimate or reconstructed cost; a recent review date does not establish current market validity
- Digestate that has no adequate land: 10,46 EUR/t · CALCULATED_VALUE · MEDIUM
- Third-party export of digestate ≈ 2.5 €/t + 0.22 h/t × labour; ≈ 12 €/t in Germany, in line with manure-exchange prices in surplus regions (LWK Niedersachsen Nährstoffbericht: 10–20 €/t)
- WITHIN_REVIEW_WINDOW: Within the 400-day review policy; applicability and latest publication must still be checked
- Incremental digestate handling on adequate land: 4,1 EUR/t · CALCULATED_VALUE · MEDIUM
- Pumping & trailing-hose spreading ≈ 1.2 €/t machinery + 0.08 h/t × labour; ≈ 4.8 €/t in Germany, in line with KTBL contractor rates (3–6 €/m³)
- WITHIN_REVIEW_WINDOW: Within the 400-day review policy; applicability and latest publication must still be checked
- Discount rate (nominal, pre-tax, EUR-equivalent, incl. country risk): 0,06 — · CALCULATED_VALUE · MEDIUM
- Nominal, pre-tax, EUR-equivalent: 6.0 % mature-market WACC + 0.6 × country risk premium 0.00 % (Aaa; Damodaran, 2026-07); not a bank offer
- 2026-07-01 · checked 2026-10-27 · Rating-based CRP; baseline WACC and lambda are engineering/financial assumptions
- WITHIN_REVIEW_WINDOW: Within the 400-day review policy; applicability and latest publication must still be checked
- Wholesale electricity price (market average): 0,1014 EUR/kWh · MARKET_DATA · HIGH
- ENTSO-E day-ahead (via Energy-Charts), zone DK1, average 101.4 €/MWh, 2025-10-01 – 2026-10-01
- 2025-10-01 / 2026-10-01 · checked 2026-10-31 · Wholesale bidding zone DK1; not a guaranteed export PPA
- WITHIN_REVIEW_WINDOW: Within the 60-day review policy; applicability and latest publication must still be checked
- Annual escalation of energy prices (nominal EUR): 0,02 — · ENGINEERING_ASSUMPTION · MEDIUM
- At the ECB/Fed inflation target — no real energy-price growth assumed (conservative)
- ASSUMPTION: Engineering estimate or reconstructed cost; a recent review date does not establish current market validity
- Share of the wholesale price realised for surplus power: 0,85 — · ENGINEERING_ASSUMPTION · MEDIUM
- 15 % profile & balancing discount for a small seller (assumption, same for all markets)
- ASSUMPTION: Engineering estimate or reconstructed cost; a recent review date does not establish current market validity
- Mineral potassium price: 0,7611 EUR/kg K₂O · CALCULATED_VALUE · MEDIUM
- World Bank Pink Sheet, 12-month mean 2025M10–2026M09; ÷ nutrient share × 1.35 farm-gate markup
- 2025M10 / 2026M09 · checked 2026-10-27 · World commodity reference; actual digestate nutrient substitution and local fertiliser price require confirmation
- WITHIN_REVIEW_WINDOW: Within the 400-day review policy; applicability and latest publication must still be checked
- Trailing-year commodity reference: 378,6 USD/t product (MARKET_DATA); Latest-month reference (2026-09): 367,5 USD/t product (MARKET_DATA); FX (2026-11-09): 1,119 USD/EUR (MARKET_DATA); Farm-gate markup: 1,35 — (ENGINEERING_ASSUMPTION)
- Mineral nitrogen price: 1,33 EUR/kg N · CALCULATED_VALUE · MEDIUM
- World Bank Pink Sheet, 12-month mean 2025M10–2026M09; ÷ nutrient share × 1.35 farm-gate markup
- 2025M10 / 2026M09 · checked 2026-10-27 · World commodity reference; actual digestate nutrient substitution and local fertiliser price require confirmation
- WITHIN_REVIEW_WINDOW: Within the 400-day review policy; applicability and latest publication must still be checked
- Trailing-year commodity reference: 507,3 USD/t product (MARKET_DATA); Latest-month reference (2026-09): 407,5 USD/t product (MARKET_DATA); FX (2026-11-09): 1,119 USD/EUR (MARKET_DATA); Farm-gate markup: 1,35 — (ENGINEERING_ASSUMPTION)
- Mineral phosphorus price: 1,678 EUR/kg P₂O₅ · CALCULATED_VALUE · MEDIUM
- World Bank Pink Sheet, 12-month mean 2025M10–2026M09; ÷ nutrient share × 1.35 farm-gate markup
- 2025M10 / 2026M09 · checked 2026-10-27 · World commodity reference; actual digestate nutrient substitution and local fertiliser price require confirmation
- WITHIN_REVIEW_WINDOW: Within the 400-day review policy; applicability and latest publication must still be checked
- Trailing-year commodity reference: 639,8 USD/t product (MARKET_DATA); Latest-month reference (2026-09): 690 USD/t product (MARKET_DATA); FX (2026-11-09): 1,119 USD/EUR (MARKET_DATA); Farm-gate markup: 1,35 — (ENGINEERING_ASSUMPTION)
- Exchange rate: 7,475 DKK/EUR · MARKET_DATA · HIGH
- Official EUR reference rate, 2026-11-09
- 2026-11-09 · checked 2026-11-10 · DKK per EUR; dated reference, not a guaranteed transaction rate
- WITHIN_REVIEW_WINDOW: Within the 7-day review policy; applicability and latest publication must still be checked
- Value of useful heat (displaced gas / boiler efficiency): 0,08547 EUR/kWh th · CALCULATED_VALUE · MEDIUM
- Business gas 76.923 €/MWh LHV ÷ 0.9
- 2026-S1 · checked 2026-10-31 · GJ10000-99999; reference band, customer gas use unknown
- WITHIN_REVIEW_WINDOW: Within the 400-day review policy; applicability and latest publication must still be checked
- Evaluation horizon: 15 a · ENGINEERING_ASSUMPTION · MEDIUM
- Shorter than the 20-year technical life — conservative
- ASSUMPTION: Engineering estimate or reconstructed cost; a recent review date does not establish current market validity
- Official hourly labour cost, economy-wide (wages + employer costs): 51,7 EUR/h · MARKET_DATA · HIGH
- Eurostat lc_lci_lev: hourly labour cost (wages + employer costs), industry, construction & services, 2025
- WITHIN_REVIEW_WINDOW: Within the 730-day review policy; applicability and latest publication must still be checked
- Plant operator wage relative to the economy-wide average: 0,7 — · ENGINEERING_ASSUMPTION · MEDIUM
- Plant operator ≈ 70 % of the economy-wide average hourly cost (high-income economy)
- ASSUMPTION: Engineering estimate or reconstructed cost; a recent review date does not establish current market validity
- Annual escalation of operating costs (nominal EUR): 0,025 — · ENGINEERING_ASSUMPTION · MEDIUM
- Inflation target + 0.5 pp wage drift
- ASSUMPTION: Engineering estimate or reconstructed cost; a recent review date does not establish current market validity
- Road transport of organic feedstock: 0,169 EUR/(t·km) · CALCULATED_VALUE · MEDIUM
- 0.06 €/t·km vehicle & fuel + 0.003 × driver labour cost (€/h); matches KTBL slurry haulage ≈ 0.12–0.16 €/t·km in Germany
- WITHIN_REVIEW_WINDOW: Within the 400-day review policy; applicability and latest publication must still be checked
- Loading/unloading per tonne: 1,32 EUR/t · CALCULATED_VALUE · MEDIUM
- 0.6 €/t pump & loader + 0.02 h/t × labour cost (KTBL Betriebsplanung machine-cost norms, scaled by national labour cost)
- WITHIN_REVIEW_WINDOW: Within the 400-day review policy; applicability and latest publication must still be checked
- Avoidable share of an unsplit customer electricity bill: 0,85 — · ENGINEERING_ASSUMPTION · LOW
- Engineering judgement, no published value: energy share of an unsplit bill; customer tariff sheet takes precedence
- ASSUMPTION: Engineering estimate or reconstructed cost; a recent review date does not establish current market validity
- Customer electricity price (invoice split not verified): 0,1298 EUR/kWh · USER_INPUT · MEDIUM
- USER_INPUT 0.97 DKK/kWh / FX 7.4753; Official EUR reference rate, 2026-11-09. Invoice date not supplied; energy/demand split assumed separately.
- REVIEW_REQUIRED: Customer input; invoice date, contract and validity not independently verified
- dairy_slurry: dry matter: 8,5 % FM · MEASURED · MEDIUM
- MEASURED laboratory report; replaces the catalogue value for this stream. Not independently verified.
- REVIEW_REQUIRED: Customer measurement; sample, date and laboratory not independently verified
- dairy_slurry: volatile solids: 80 % DM · MEASURED · MEDIUM
- MEASURED laboratory report; replaces the catalogue value for this stream. Not independently verified.
- REVIEW_REQUIRED: Customer measurement; sample, date and laboratory not independently verified
- dairy_slurry: BMP (scenarios ± inter-laboratory spread): 200 L CH₄/kg VS · MEASURED · MEDIUM
- MEASURED laboratory BMP test; replaces the catalogue value for this stream. Not independently verified.
- REVIEW_REQUIRED: Customer measurement; sample, date and laboratory not independently verified
- pig_slurry: dry matter: 5,5 % FM · MEASURED · MEDIUM
- MEASURED laboratory report; replaces the catalogue value for this stream. Not independently verified.
- REVIEW_REQUIRED: Customer measurement; sample, date and laboratory not independently verified
- pig_slurry: volatile solids: 77 % DM · MEASURED · MEDIUM
- MEASURED laboratory report; replaces the catalogue value for this stream. Not independently verified.
- REVIEW_REQUIRED: Customer measurement; sample, date and laboratory not independently verified
- pig_slurry: BMP (scenarios ± inter-laboratory spread): 290 L CH₄/kg VS · MEASURED · MEDIUM
- MEASURED laboratory BMP test; replaces the catalogue value for this stream. Not independently verified.
- REVIEW_REQUIRED: Customer measurement; sample, date and laboratory not independently verified
- food_waste: dry matter: 24 % FM · MEASURED · MEDIUM
- MEASURED laboratory report; replaces the catalogue value for this stream. Not independently verified.
- REVIEW_REQUIRED: Customer measurement; sample, date and laboratory not independently verified
- food_waste: volatile solids: 88 % DM · MEASURED · MEDIUM
- MEASURED laboratory report; replaces the catalogue value for this stream. Not independently verified.
- REVIEW_REQUIRED: Customer measurement; sample, date and laboratory not independently verified
- food_waste: BMP (scenarios ± inter-laboratory spread): 430 L CH₄/kg VS · MEASURED · MEDIUM
- MEASURED laboratory BMP test; replaces the catalogue value for this stream. Not independently verified.
- REVIEW_REQUIRED: Customer measurement; sample, date and laboratory not independently verified